Header background

Stress: slecht of niet?

Susanne Vlek

22 november 2021

leestijd 2 minuten

 

Stress heeft een negatief imago. Toch kent stress ook veel positieve kanten. Het zorgt ervoor dat je ’s ochtends opstaat en op gang komt. Met een gezonde portie stress krijg je dingen gedaan. Pas als je teveel stress ervaart kan het je gezondheid schaden. Maar waar ligt die grens? En wat kun je doen om een overvloed aan stress te voorkomen?

 

Hoe krijg je stress?

Wanneer je stress ervaart, speelt onder andere de hypothalamus een rol. Dit is het emotionele gedeelte van je brein, waar ook de amygdala onderdeel van is. De amygdala activeert onze ‘fight, flight or freeze’-reactie: je vecht, vlucht of bevriest. De amygdala stuurt signalen voor de aanmaak van onder andere cortisol, ook wel het stresshormoon genoemd. Zodra de hoeveelheid aan cortisol in het lichaam toeneemt, merk je dit aan lichamelijke reacties. Zoals een snellere hartslag, snellere ademhaling en je krijgt het warm. Je lichaam wordt dan klaargemaakt om te reageren op gevaar. Stress is dus een belangrijke functie om te overleven. Maar wat gebeurt er met je als je langdurig (en onnodig) stress ervaart?

 

Langere tijd stress

Als stress langere tijd aanhoudt, wordt de amygdala overactief. Deze zorgt ervoor dat er voortdurend cortisol wordt aangemaakt, terwijl er helemaal geen direct gevaar is. Hierdoor blijven de lichamelijke stressreacties onnodig lang aanhouden en is er sprake van chronische stress. De gevolgen hiervan verschillen per persoon. Veel voorkomende voorbeelden zijn slecht slapen, vermoeidheid, slechte concentratie en geen interesse meer hebben in de mensen om je heen. Gelukkig kun je hier zelf iets aan doen!

 

Maak korte metten met langdurige stress

Overbodige stress hoeft niet lang te duren. Het andere deel van je hersenen, de prefrontale cortex, helpt namelijk je overactieve amygdala af te remmen. Zodra de prefrontale cortex gestimuleerd wordt, daalt je stressniveau. Je gebruikt dit gedeelte van de hersenen vooral om na te denken, gevolgen te overzien, doelen te stellen en plannen te maken. Door ontspanningsoefeningen te doen en dingen te doen die jou plezier en ontspanning bieden, train je je prefontale cortex en daalt je stressniveau.Tips om overbodige stress tegen te gaan

 

Herken wat stress bij jou veroorzaakt en herken de signalen die je daarbij ervaart

  • Train je prefontale cortex! Door tijd te besteden aan voor jou belangrijke en zinvolle dingen. 
  • Leef vanuit positieve gezondheid! Vul eens de vragenlijst in van Positieve Gezondheid (klik hier). Besteed tijd aan dingen die voor jou belangrijk zijn en zorg dat je mentaal en fysiek lekker voelt door gezond te leven. 

 

Meer weten? Bekijk dan dit filmpje waarin hoogleraar neuropsychologie Erik Scherder meer vertelt over stress en wat je ertegen kunt doen:

Bekijk het filmpje!

Bron

werkboek 'Mentaal in Balans'
Meer tips om goed voor jezelf te zorgen?

Vul je e-mailadres in en ontvang van GZ-Plein inspiratie voor een gezond en fit leven.