Header background

Pieker jij vaak?

 

Vier tips om daarmee te stoppen

Piekeren is normaal en menselijk. Maar het kan een probleem worden. Het kan je belemmeren in je werk, je slaapt slechter of je hebt steeds meer moeite om van dingen te genieten. En dat terwijl piekeren vaak niets oplost. Tijd om ermee te stoppen.

 

Wat is piekeren precies?

Piekeren lijkt op nadenken, maar er is een belangrijk verschil. Nadenken leidt vaak tot een uitkomst of oplossing, terwijl piekeren resulteert in een eindeloze stroom van negatieve gedachten. Piekergedachten beginnen vaak met ‘Wat als…’ of ‘Stel dat…’

 

Negatieve gedachten

Het venijnige van piekeren is dat het je een gevoel van controle kan geven. Je probeert grip te krijgen op de toekomst, terwijl dat niet mogelijk is. Zo zorgt piekeren voor een vals gevoel van controle. Omdat het vaak negatieve gedachten zijn, kunnen ze je onzeker maken. Dat kan leiden tot machteloze en angstige gevoelens en zelfs tot ontwijkend gedrag. Omdat je alle rampscenario’s al hebt uitgedacht, kun je er tegenop gaan zien bepaalde dingen te doen. Dan is vermijden de makkelijkste optie.

Tips om minder te piekeren

Knoop dit in je oren: piekeren creëert geen oplossingen of nieuwe ideeën! Het leidt vaak alleen maar tot stress, angst en somberheid. Het kost ook veel tijd en energie. Zonde toch? Hieronder vind je vier tips om ervoor te zorgen dat jij minder gaat piekeren.

  • STOP-techniek
    De STOP-techniek is bedoeld om de negatieve gedachten te vervangen door positievere gedachten. Als je je realiseert dat je aan het piekeren bent, zeg je hardop ‘stop!’ tegen jezelf. Dit lijkt raar om te doen, maar het kan erg effectief zijn. Daarna zeg je hardop: ‘Op dit moment denk ik aan (je negatieve gedachte), maar ik wil denken aan (je positievere gedachte). Bijvoorbeeld: ‘Op dit moment denk ik aan die moeilijke presentatie die ik morgen moet geven, maar ik wil denken aan hoe leuk afgelopen weekend was met m’n vrienden.’ Oefen deze techniek net zolang totdat je alleen nog maar ‘stop!’ tegen jezelf hoeft te zeggen.

  • Zoek afleiding
    Merk je dat je begint te piekeren? Zorg dan dat je afleiding hebt. Ga bijvoorbeeld een rondje wandelen of sporten om je hoofd even leeg te maken.

  • Piekerkwartier
    Plan iedere dag voor jezelf een kwartier in om bewust te piekeren. Zet de wekker op je telefoon, stop na vijftien minuten en zoek dan afleiding. Als je buiten dit kwartier om een piekergedachte krijgt, schrijf je deze op een ‘piekerlijstje’. Pas zodra je piekerkwartier start, mag je piekeren over de gedachten op je lijstje. Misschien zijn de zorgen dan al niet meer relevant. Zijn ze nog wel relevant, dan kun je hierover in je piekerkwartier rustig nadenken. Als je het fijn vindt kun je in je piekerkwartier je gedachten ook opschrijven. Dat helpt om ze te ordenen. Je zult merken dat het denken een andere lading krijgt als je het bewust doet. Na verloop ga je ook minder piekeren.

  • Piekerelastiekje
    Draag een los elastiekje om je pols. Steeds als je merkt dat je een negatieve gedachte hebt of begint te piekeren, trek je aan het elastiekje. Dit kan je gedachten even doorbreken. Probeer vervolgens bewust aan iets anders, positievers te denken. Misschien heb je in het begin het idee dat je de hele tijd aan het elastiekje zit te trekken. Dat is niet erg. Het is juist de bedoeling dat je je ervan bewust wordt hoeveel je piekert. Op een gegeven moment heb je het elastiekje minder vaak nodig.

Bron: werkboek 'Mentaal in Balans'
Auteur: Susanne Vlek
december 2021